ಹೈದರಾಬಾದ್: ತೆಲಂಗಾಣದ ಪ್ರಮುಖ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಹಬ್ಬಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾದ ಬತುಕಮ್ಮ ಆಚರಣೆಗೆ ಚಾಲನೆ ದೊರೆತಿದೆ. ಬಣ್ಣಬಣ್ಣದ ಹೂವುಗಳು, ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಜಾನಪದ ಗೀತೆಗಳು ಹಾಗೂ ಮಹಿಳೆಯರ ಸಾಮೂಹಿಕ ನೃತ್ಯದೊಂದಿಗೆ ನಡೆಯುವ ಈ ಹಬ್ಬವು ಪ್ರಕೃತಿಯ ಆರಾಧನೆ ಮತ್ತು ತೆಲಂಗಾಣದ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಪರಂಪರೆಯ ಪ್ರತೀಕವಾಗಿದೆ.
ಒಂಬತ್ತು ದಿನಗಳ ಕಾಲ ನಡೆಯುವ ಈ ಹಬ್ಬದ ಮೊದಲ ದಿನವನ್ನು ‘ಎಂಗಿಲಿಪುಲ ಬತುಕಮ್ಮ’ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಮಹಿಳೆಯರು ತಂಗೆಡು, ಗುನುಗು, ಚೆಂಡುಹೂವು ಹಾಗೂ ಸೇವಂತಿಗೆ ಸೇರಿದಂತೆ ವಿವಿಧ ಬಗೆಯ ಹೂವುಗಳನ್ನು ಬಳಸಿ ಬತುಕಮ್ಮವನ್ನು ಸಿದ್ಧಪಡಿಸುತ್ತಾರೆ. ಹೂವುಗಳನ್ನು ಒಂದರ ಮೇಲೊಂದು ಜೋಡಿಸಿ ಎತ್ತರದ ಗೋಪುರದ ಆಕಾರದಲ್ಲಿ ಅಲಂಕರಿಸುವುದು ಈ ಆಚರಣೆಯ ವಿಶೇಷತೆ.
ಹೂವಿನ ಅಲಂಕಾರದ ಮೇಲ್ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಅರಿಶಿನದಿಂದ ತಯಾರಿಸಿದ ಗೌರಮ್ಮನ ಪ್ರತಿಮೆಯನ್ನು ಇರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಸಂಜೆ ವೇಳೆ ಮಹಿಳೆಯರು ಬತುಕಮ್ಮದ ಸುತ್ತಲೂ ಸೇರಿ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಹಾಡುಗಳನ್ನು ಹಾಡುತ್ತಾ, ಚಪ್ಪಾಳೆ ತಟ್ಟುತ್ತಾ ವೃತ್ತಾಕಾರದಲ್ಲಿ ನೃತ್ಯ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ಆಚರಣೆಯ ಅಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ಬತುಕಮ್ಮವನ್ನು ಕೆರೆ ಅಥವಾ ಸರೋವರದಲ್ಲಿ ವಿಸರ್ಜಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಒಂಬತ್ತು ದಿನಗಳಿಗೂ ವಿಭಿನ್ನ ಹೆಸರು, ವಿಶೇಷ ನೈವೇದ್ಯ
ಬತುಕಮ್ಮ ಹಬ್ಬದ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ದಿನಕ್ಕೂ ತನ್ನದೇ ಆದ ಹೆಸರು ಮತ್ತು ಆಚರಣೆಯ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯವಿದೆ. ಮೊದಲ ದಿನದ ಎಂಗಿಲಿಪುಲ ಬತುಕಮ್ಮದ ಬಳಿಕ ಅಟುಕుల ಬತುಕಮ್ಮ, ಮುದ್ದಪಪ್ಪು ಬತುಕಮ್ಮ, ನಾನಬಿಯ್ಯಂ ಬತುಕಮ್ಮ, ಅಟ್ಲ ಬತುಕಮ್ಮ, ಅಲಿಗಿನ ಬತುಕಮ್ಮ, ವೇಪಕಾಯಲ ಬತುಕಮ್ಮ ಹಾಗೂ ವೆಣ್ಣಮುದ್ದಲ ಬತುಕಮ್ಮ ಆಚರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಕೊನೆಯ ದಿನವನ್ನು ‘ಸದ್ದುಲ ಬತುಕಮ್ಮ’ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಪ್ರತಿ ದಿನವೂ ದೇವಿಗೆ ವಿಭಿನ್ನ ಆಹಾರ ಪದಾರ್ಥಗಳನ್ನು ನೈವೇದ್ಯವಾಗಿ ಅರ್ಪಿಸುವುದು ಹಬ್ಬದ ಸಂಪ್ರದಾಯವಾಗಿದೆ. ಹೂವುಗಳು ಮತ್ತು ನೈಸರ್ಗಿಕ ಸಂಪತ್ತಿಗೆ ಮಹತ್ವ ನೀಡುವ ಈ ಆಚರಣೆ, ಪ್ರಕೃತಿಯೊಂದಿಗಿನ ಮಾನವ ಸಂಬಂಧವನ್ನು ಸಾರುತ್ತದೆ.
ಬತುಕಮ್ಮ ಕೇವಲ ಧಾರ್ಮಿಕ ಆಚರಣೆಗೆ ಸೀಮಿತವಾಗಿಲ್ಲ. ಇದು ಮಹಿಳೆಯರ ಒಗ್ಗಟ್ಟು, ಸಾಮೂಹಿಕ ಭಾಗವಹಿಸುವಿಕೆ ಹಾಗೂ ತೆಲಂಗಾಣದ ಜಾನಪದ ಕಲೆ ಮತ್ತು ಸಂಸ್ಕೃತಿಯನ್ನು ಪ್ರತಿಬಿಂಬಿಸುವ ಪ್ರಮುಖ ಹಬ್ಬವಾಗಿದೆ. ತಲೆಮಾರುಗಳಿಂದ ಮುಂದುವರಿದಿರುವ ಈ ಸಂಪ್ರದಾಯವು ರಾಜ್ಯದ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಗುರುತನ್ನು ಜೀವಂತವಾಗಿರಿಸಿದೆ.
