ಭಾರತ–ನೇಪಾಳ ವ್ಯಾಪಾರ ವಿಸ್ತರಣೆಗೆ ಹೊಸ ಹೆಜ್ಜೆ: ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಪ್ರವೇಶ ಸುಗಮಗೊಳಿಸಲು ಮಹತ್ವದ ಚರ್ಚೆ

ನವದೆಹಲಿ: ಭಾರತ ಮತ್ತು ನೇಪಾಳ ನಡುವಿನ ದ್ವಿಪಕ್ಷೀಯ ವ್ಯಾಪಾರವನ್ನು ಮತ್ತಷ್ಟು ಸುಗಮಗೊಳಿಸುವ ನಿಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಎರಡೂ ದೇಶಗಳು ಪರಸ್ಪರ ಉತ್ಪನ್ನಗಳಿಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಪ್ರವೇಶ ಕಲ್ಪಿಸುವ ಕ್ರಮಗಳ ಕುರಿತು ಮಹತ್ವದ ಚರ್ಚೆ ನಡೆಸಿವೆ.

ನವದೆಹಲಿಯ ವಾಣಿಜ್ಯ ಭವನದಲ್ಲಿ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 16 ಮತ್ತು 17ರಂದು ನಡೆದ ವ್ಯಾಪಾರ, ಸಾಗಣೆ ಮತ್ತು ಅನಧಿಕೃತ ವ್ಯಾಪಾರ ನಿಯಂತ್ರಣ ಸಹಕಾರ ಕುರಿತ ಭಾರತ–ನೇಪಾಳ ಅಂತರಸರ್ಕಾರಿ ಉಪಸಮಿತಿ (IGSC) ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಉಭಯ ದೇಶಗಳು ವ್ಯಾಪಾರ ಮತ್ತು ಸಾರಿಗೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಹಲವು ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸಿದವು.

ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಪ್ರವೇಶ, ಕಸ್ಟಮ್ಸ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಮತ್ತು ವ್ಯಾಪಾರ ಸುಗಮೀಕರಣ, ಗುಣಮಟ್ಟದ ಮಾನದಂಡಗಳು, ಆಹಾರ ಸುರಕ್ಷತೆ, ಸಸ್ಯ ಆರೋಗ್ಯ ಕ್ರಮಗಳು, ಔಷಧಗಳು, ವೈದ್ಯಕೀಯ ಸಾಧನಗಳು, ಆಯುಷ್ ಉತ್ಪನ್ನಗಳು, ಗಡಿ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ಹಾಗೂ ರೈಲು ಮತ್ತು ರಸ್ತೆ ಸಂಪರ್ಕ ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವು ವಿಷಯಗಳ ಕುರಿತು ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಚರ್ಚೆ ನಡೆಯಿತು.

ಭಾರತೀಯ ನಿಯೋಗಕ್ಕೆ ವಾಣಿಜ್ಯ ಇಲಾಖೆಯ ಜಂಟಿ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿ ಉಜ್ವಲ್ ಕುಮಾರ್ ಘೋಷ್ ನೇತೃತ್ವ ವಹಿಸಿದ್ದರು. ನೇಪಾಳದ ನಿಯೋಗವನ್ನು ಕೈಗಾರಿಕೆ, ವಾಣಿಜ್ಯ ಮತ್ತು ಸರಬರಾಜು ಸಚಿವಾಲಯದ ಜಂಟಿ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿ ಬುದ್ಧ ಬಹಾದೂರ್ ಗುರುಂಗ್ ಮುನ್ನಡೆಸಿದರು.

ಎರಡೂ ದೇಶಗಳ ಉತ್ಪನ್ನಗಳಿಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಅವಕಾಶ ಕಲ್ಪಿಸುವ ಕ್ರಮಗಳ ಕುರಿತು ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಚರ್ಚಿಸಲಾಯಿತು. ಕೃಷಿ ಮತ್ತು ಹಾಲು ಉತ್ಪನ್ನಗಳು, ಆಹಾರ ಪದಾರ್ಥಗಳು, ಔಷಧಗಳು, ವೈದ್ಯಕೀಯ ಸಾಧನಗಳು ಹಾಗೂ ಆಯುಷ್ ಉತ್ಪನ್ನಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಮಾನದಂಡಗಳು ಮತ್ತು ಸಸ್ಯ ಆರೋಗ್ಯ ನಿಯಮಗಳನ್ನೂ ಪರಿಶೀಲಿಸಲಾಯಿತು.

ವ್ಯಾಪಾರ ಸುಗಮೀಕರಣದ ಭಾಗವಾಗಿ ಸರಕು ಆಗಮನಕ್ಕೂ ಮುನ್ನ ಮಾಹಿತಿಯ ವಿನಿಮಯ, ಮೂಲ ಪ್ರಮಾಣಪತ್ರಗಳ (Certificate of Origin) ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನಿಕ್ ಪರಿಶೀಲನೆ, ಕಸ್ಟಮ್ಸ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಸ್ವಯಂಚಾಲಿತಗೊಳಿಸುವಿಕೆ ಮತ್ತು ಡಿಜಿಟಲೀಕರಣ ಕುರಿತು ಎರಡೂ ದೇಶಗಳು ಚರ್ಚೆ ನಡೆಸಿದವು. ಆದ್ಯತೆಯ ವ್ಯಾಪಾರ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳ ದುರುಪಯೋಗ ತಡೆಯುವುದರ ಜೊತೆಗೆ ಕಾನೂನುಬದ್ಧ ಗಡಿ ವ್ಯಾಪಾರಕ್ಕೆ ಉತ್ತೇಜನ ನೀಡುವ ಅಗತ್ಯವನ್ನೂ ಒತ್ತಿಹೇಳಲಾಯಿತು.

ರೈಲು ಮತ್ತು ರಸ್ತೆ ಸಂಪರ್ಕ, ಸರಕು ಸಾಗಣೆ, ಇಂಟಿಗ್ರೇಟೆಡ್ ಚೆಕ್ ಪೋಸ್ಟ್‌ಗಳು (ICP) ಹಾಗೂ ಭೂ ಬಂದರುಗಳ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯವೂ ಸಭೆಯ ಪ್ರಮುಖ ಚರ್ಚಾ ವಿಷಯಗಳಾಗಿದ್ದವು. ಈಗಿರುವ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯವನ್ನು ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗಿ ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಮತ್ತು ದ್ವಿಪಕ್ಷೀಯ ಹಾಗೂ ಸಾಗಣೆ ವ್ಯಾಪಾರಕ್ಕೆ ಅಡ್ಡಿಯಾಗುತ್ತಿರುವ ಕಾರ್ಯಾಚರಣಾತ್ಮಕ ಸಮಸ್ಯೆಗಳನ್ನು ಪರಿಹರಿಸುವ ಕುರಿತು ಕ್ರಮಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಚರ್ಚಿಸಲಾಯಿತು.

ಮಾನದಂಡಗಳು, ಆಹಾರ ಸುರಕ್ಷತೆ, ಸಸ್ಯ ಕ್ವಾರಂಟೈನ್ ಮತ್ತು ಅನುಸರಣಾ ಮೌಲ್ಯಮಾಪನ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿನ ಸಹಕಾರವನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸುವುದಕ್ಕೂ ಎರಡೂ ದೇಶಗಳು ಒತ್ತು ನೀಡಿವೆ. ಅನಧಿಕೃತ ವ್ಯಾಪಾರ ಮತ್ತು ವಾಣಿಜ್ಯ ವಂಚನೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಸಮಸ್ಯೆಗಳನ್ನು ಎದುರಿಸಲು ಸಂಬಂಧಿತ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ನಡುವೆ ನಿರಂತರ ಸಮನ್ವಯ ಅಗತ್ಯ ಎಂದು ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಅಭಿಪ್ರಾಯ ವ್ಯಕ್ತವಾಯಿತು.

ಭಾರತ ಮತ್ತು ನೇಪಾಳ ಐತಿಹಾಸಿಕ, ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಹಾಗೂ ಆರ್ಥಿಕವಾಗಿ ನಿಕಟ ಸಂಬಂಧ ಹೊಂದಿರುವ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳಾಗಿವೆ. ಐಜಿಎಸ್‌ಸಿ ಸಭೆಯಲ್ಲಿನ ಚರ್ಚೆಗಳು ಉಭಯ ದೇಶಗಳ ದ್ವಿಪಕ್ಷೀಯ ವ್ಯಾಪಾರ, ಸಾಗಣೆ ಸಂಪರ್ಕ ಮತ್ತು ಆರ್ಥಿಕ ಸಹಕಾರವನ್ನು ಮತ್ತಷ್ಟು ಬಲಪಡಿಸುವ ನಿರೀಕ್ಷೆ ಮೂಡಿಸಿವೆ.